Nooit meer sleur

Nooit meer sleur

 

Woorden stellen ons in staat om met elkaar te communiceren en onze gedachtes en gevoelens tot uitdrukken te brengen. Dat is super handig. Elk jaar wordt er bepaald welke gedachtes, gevoelens of andere zaken geen woord meer nodig hebben. Deze worden dan geschrapt uit het woordenboek. Eveneens wordt er bepaald welke zaken juist wel een woord nodig hebben, deze nieuwe woorden worden dan opgenomen in Het Groene Boekje.

Zo vaststaand als het gegeven dat water kookt bij honderd graden, of dat de zomer nou eenmaal hogere temperaturen kent dan de winter, zijn woorden dus helemaal niet. Woorden zijn onderhevig aan verandering. En er wordt behoorlijk wat verbasterd en verloederd. Vroeger had je geen selfie en tegenwoordig heb je geen bedsermoen of geitenfuif meer.

Bovendien mogen talen zelf bedenken welke woorden er handig geacht worden. In een inheemse stam in de Amazone wordt bijvoorbeeld niet verder geteld dan het getal tien. Daarmee behoren dus automatisch de begrippen leeftijd en geboortejaar tot verschrikkelijk abstracte zaken.

Een taal heeft woorden voor de fenomenen die taalsprekers hebben. Maar andersom werkt het natuurlijk ook; een fenomeen kan versterkt worden omdat er een woord voor is. Zoveel mensen krijgen nu toch last van een burn- of bore-out, omdat de woorden ervoor voor het oprapen liggen. Het betekent niet dat deze symptomen niet voorkwamen in de tijd voordat deze woorden ingeluid werden in onze taal, maar wellicht was de omgang met de gevoelens ervan anders. Omdat er geen woord voor was, werd er misschien gedacht in een oplossing, waar nu al snel gegrepen wordt naar het woord, zodat men erin kan berusten en de noodzaak om iets aan de situatie te veranderen, minder wordt.

Vanuit deze gedachte zou ik graag een woord weg willen stemmen uit de Nederlandse taal. Namelijk het woord sleur. Er is geen woord vervelender dan dat woord. Ten eerste de slome opeenvolging van de letters s en de l. Sl... Woorden die met sl beginnen zijn vaak saai, langzaam en negatief. Sloom, slak, slap, sluw, slim (intelligent is een positief woord, maar slim wordt heel vaak negatief gebruikt, let maar eens op) en sleur dus. Sleur is nooit goed. Op internet barst het van de websites en fora waar sleur in je relatie voorkomen het thema is. Sleur is iets dat we niet zouden moeten willen. Het is slecht en het wordt gevreesd.

Volgens De Dikke Van Dale betekent sleur ‘handelswijze waarbij men gedachteloos de gewoonte volgt’. In de praktijk lijkt het woord vooral de slaan op de voorspelbare dynamiek tussen twee mensen die na een tijdje in een relatie voor kan komen. Niet alles is meer even verrassend, omdat je de ander steeds beter leert kennen en kunt inschatten. Het dagelijkse leven bestaat uit vastgeroeste patronen en zich herhalende agenda-afspraken, waardoor je weet hoe de week, en de komende tien weken, zullen verlopen.

Maandagavond wordt er gesport. Dinsdagavond wordt er gevreeën in de missionarishouding, waarna de hoofden te rusten worden gelegd op het eigen kussen en de nachtlampjes worden uit geknipt. Je weet dat je woensdagen lasagne eet en donderdag de restjes van de week. Om acht uur kijk je Goeden Tijden. De afwas doe je in de pauze en om tien uur lig je weer in bed. Sleur ziet eruit als een ruitjespyjama en twee naar elkaar toegedraaide ruggen. Het ruikt naar een opengetrokken blikje bier en naar sokken en een bakje pinda’s op de salontafel. Het klinkt naar betekenisloos geruis op de televisie, want zoveel woorden worden er niet meer gewisseld.

De taal plakt er de stikker sleur op en daarmee is het iets dat je niet zou moeten willen. Het is een negatieve gang van zaken, iets waar verandering in zou moeten komen. Als vanzelf ga je jezelf slecht voelen. Zit ik weer, zou je kunnen denken, naast mijn partner, op de bank naar de televisie te staren terwijl ik ook allerlei dingen had kunnen ondernemen die veel spannender zijn. Je gaat twijfelen aan jezelf en je wordt overladen met schuld en belandt vervolgens, overgenomen door die schuld en door twijfel, in een relatiecrisis. En langzaam raak je ervan overtuigd dat je uit elkaar moet gaan, omdat jij iets hebt dat je niet zou moeten hebben.

Maar in een tijd als deze waarin iedereen zo origineel en succesvol mogelijk probeert te zijn, waar je dagdelen bezig bent met het bijhouden van e-mailberichten, whats-app, instagram en twitter, en waar alles wat je doet moet gebeuren in een vorm die later als herinnering opgeslagen en naverteld kan worden, is het toch heerlijk om woordeloos naast elkaar op de bank te kunnen zitten? Als deel van een generatie en in een stad waar iedereen angstvallig het woord ‘saai’ probeert te vermijden, is het toch een rustgevende gedachte dat, wanneer je thuiskomt, jij en je partner met een totale lethargische gezichtsuitdrukking naast elkaar op de bank mogen gaan zitten. Zonder dat je hoofd zich vult met allerhande twijfels en oordelen. Dat je het idee er iets van te moeten maken, los mag laten. Dat het goed is, zoals het is en dat je niets aan de situatie hoeft te veranderen. Wat een rust.

Ik denk ook dat er minder relaties verbroken zouden worden als het woord gewoonweg niet meer zou bestaan. Je hoeft namelijk niet meer te denken: ‘oh nee he, wat wij nu doen is hartstikke saai.’ En vervolgens hoef je niet meer te googlen naar relatietips omdat je sleur in je relatie zou hebben.

We hebben ook geen last van hymphribititeit omdat we niet weten welk verschijnsel we eraan moeten koppelen. Maar als er opeens blijkt dat hymphribititeit het gevoel uitdruk met een sok over je hoofd naar de supermarkt te willen, lijden we er allemaal onder en heeft de gezondheidszorg weer een nieuwe tak van sport. Internet en fora kunnen talloze tips tegen hymphribititeit verkondigen en mensen kunnen onzekerder worden doordat ze moeten twijfelen aan het feit of ze zich misschien te vaak hymphribride voelen. (Toch maar naar de psycholoog).

Gelukkig bestaat het woord hymphribiditeit niet. Maar laten we nou ook een taal creëren zonder het woord sleur. Mensen van Het Groene Boekje, als jullie blieft! Zouden we het woord kunnen schrappen uit ons vocabulaire? Zodat de twijfelaars onder ons zich niet contact moeten afvragen of er sprake is van de woordenboekdefinitie op pagina 3213 in De Dikke. De kosten van een relatietherapeut zouden bespaard kunnen worden, doordat mensen niet meer zo twijfelen aan de aard van hun relatie. Laten we het woord sleur in hemelsnaam stilletjes en geruisloos verdwijnen uit onze taal, net zo als de woorden pekelveld en zuurmuil ooit stilletjes verdwenen zijn. Niemand zal het woord ooit nog missen.